Palety plastikowe – czym się wyróżniają i kiedy warto je stosować?

Palety plastikowe są odporne na wilgoć, łatwe do utrzymania w czystości i dostępne w wersjach przeznaczonych zarówno do lekkiego transportu jednokierunkowego, jak i wielokrotnego obiegu czy składowania na regałach. Nie oznacza to jednak, że każda paleta z tworzywa nadaje się do każdego ładunku.

Przed wyborem trzeba sprawdzić przede wszystkim jej konstrukcję, wymiary oraz nośność.

W tym artykule wyjaśniamy, jakie są rodzaje palet plastikowych, czym różnią się od drewnianych, gdzie się je wykorzystuje i kiedy rzeczywiście warto po nie sięgnąć.

Czym są palety plastikowe?

Palety plastikowe to platformy transportowe i magazynowe wykonane z tworzyw sztucznych, przeznaczone do składowania, przeładunku i przewozu towarów.

Mogą mieć pełny lub ażurowy blat, opierać się na stopach albo płozach i różnić się konstrukcją zależnie od przeznaczenia. Na rynku znajdziesz zarówno lekkie modele eksportowe, jak i mocniejsze palety magazynowe czy regałowe.

Plastik jest tylko jednym z materiałów stosowanych do produkcji takich nośników. Więcej informacji o innych rozwiązaniach znajdziesz w artykule omawiającym rodzaje palet.

Z czego wykonuje się palety plastikowe?

Do produkcji palet z tworzyw wykorzystuje się przede wszystkim:

• HDPE, czyli polietylen wysokiej gęstości,
• PP, czyli polipropylen.

Spotykane są również różne mieszanki tworzyw oraz materiały pochodzące z recyklingu.

Rodzaj zastosowanego materiału wpływa m.in. na:

• masę palety,
• jej sztywność,
• odporność na temperaturę,
• odporność na środki chemiczne,
• możliwość pracy w określonych warunkach.

Dlatego nie warto zakładać, że wszystkie palety plastikowe mają takie same właściwości. Przy wyborze zawsze trzeba sprawdzić specyfikację konkretnego modelu.

Czym palety plastikowe różnią się od drewnianych?

Plastik nie jest automatycznie lepszym rozwiązaniem od drewna. Oba materiały mają swoje zalety i ograniczenia.

Cecha	Paleta plastikowa	Paleta drewniana
Wilgoć	nie chłonie jej jak drewno	może pochłaniać wodę i wilgoć
Czyszczenie	zwykle łatwiejsze	trudniejsze ze względu na porowatą powierzchnię
Drzazgi i gwoździe	brak	mogą występować
Masa	często niższa, zależnie od konstrukcji	zależna od rodzaju i jakości drewna
Naprawa	często trudna lub nieopłacalna	zwykle łatwiejsza
Cena zakupu	zazwyczaj wyższa	zazwyczaj niższa
Eksport	nie podlega wymaganiom ISPM 15* dotyczącym drewnianych materiałów opakowaniowych	w określonych przypadkach drewno musi spełniać ISPM 15*
Wielokrotne użytkowanie	szczególnie korzystne w zamkniętym obiegu	zależne od jakości i warunków eksploatacji

*ISPM 15 to międzynarodowy standard fitosanitarny dotyczący drewnianych materiałów opakowaniowych wykorzystywanych w handlu międzynarodowym, m.in. palet, skrzyń czy elementów zabezpieczających ładunek. Jego celem jest ograniczenie ryzyka przenoszenia wraz z surowym drewnem szkodników mogących zagrażać roślinom i lasom. Drewno objęte standardem musi zostać odpowiednio poddane zatwierdzonemu zabiegowi i oznaczone znakiem IPPC. Palety plastikowe nie podlegają tym wymaganiom, ponieważ ISPM 15 dotyczy materiałów opakowaniowych wykonanych z surowego drewna.

Przy jednorazowej wysyłce zwykła paleta drewniana może być bardziej ekonomiczna. Plastik zyskuje przewagę m.in. tam, gdzie nośniki regularnie wracają do nadawcy, są często myte albo pracują w środowisku o podwyższonej wilgotności.

Jakie są rodzaje palet plastikowych?

Palety z tworzyw mogą różnić się nie tylko wymiarami, ale przede wszystkim konstrukcją i przeznaczeniem.

Palety gniazdowane

Palety gniazdowane stoją zwykle na stopach i są skonstruowane tak, aby po opróżnieniu można było częściowo wkładać jedną w drugą. Dzięki temu puste palety zajmują znacznie mniej miejsca podczas transportu zwrotnego i magazynowania. Ma to znaczenie np. wtedy, gdy do magazynu regularnie przyjeżdża towar na kilkudziesięciu paletach, a później puste nośniki trzeba odebrać i przewieźć z powrotem.

Palety na płozach

Płozy zwiększają powierzchnię podparcia i są stosowane m.in. w konstrukcjach przeznaczonych do większych obciążeń.

Takie palety mogą być stabilnym rozwiązaniem w transporcie i magazynowaniu, ale nie każda paleta na płozach nadaje się do składowania na regale. Trzeba to zawsze sprawdzić w specyfikacji konkretnego modelu.

Palety regałowe

Palety regałowe są projektowane z myślą o podparciu na belkach regału. Mogą mieć dodatkowe płozy, profile lub inne wzmocnienia konstrukcyjne. Najważniejszym parametrem jest w ich przypadku nośność regałowa, która powinna być wyraźnie określona przez producenta. Nie należy jej mylić z nośnością statyczną lub dynamiczną.

Palety higieniczne

Palety higieniczne mają konstrukcję ułatwiającą dokładne mycie i ograniczającą miejsca, w których może gromadzić się brud. Dlatego są wykorzystywane m.in. w branżach, w których szczególne znaczenie ma czystość procesów logistycznych.

Nie oznacza to jednak, że każda plastikowa paleta automatycznie nadaje się do bezpośredniego kontaktu z żywnością. Jeśli jest to wymagane, trzeba sprawdzić przeznaczenie oraz odpowiednie deklaracje lub certyfikaty konkretnego produktu.

Palety eksportowe

To najczęściej lekkie i ekonomiczne konstrukcje stosowane m.in. w transporcie jednokierunkowym, gdy paleta nie wraca do nadawcy.

Mniejsza masa pozwala ograniczyć wagę samego nośnika, ale lekkie modele mogą mieć również mniejszą nośność. Dlatego przed użyciem trzeba upewnić się, czy dana konstrukcja jest odpowiednia do konkretnego ładunku.

Palety pełne i ażurowe

Palety z pełnym blatem zapewniają równą powierzchnię podparcia i zwykle łatwo je czyścić. Mogą być dobrym rozwiązaniem w przypadku drobniejszych opakowań lub zastosowań wymagających pełnej powierzchni.

Palety ażurowe często są lżejsze, ponieważ do ich produkcji zużywa się mniej materiału. Konkretna masa, nośność i cena zależą jednak od całej konstrukcji, a nie tylko od rodzaju blatu.

Jakie wymiary mają palety plastikowe?

Palety plastikowe występują w wielu formatach. Do najczęściej spotykanych należą:

Format	Wymiary
odpowiednik formatu euro	1200 × 800 mm
format przemysłowy	1200 × 1000 mm
półpaleta	800 × 600 mm
ćwierćpaleta / display	600 × 400 mm

Dostępne są również inne wymiary, np. przeznaczone do konkretnych systemów magazynowych lub transportowych.

Ważne: plastikowa paleta o wymiarach 1200 × 800 mm nie staje się przez to europaletą EPAL. Europaleta EPAL musi spełniać konkretny standard dotyczący m.in. materiału, konstrukcji i oznaczeń.

Ile waży paleta plastikowa?

Nie ma jednej standardowej masy palety plastikowej. Lekkie modele eksportowe mogą ważyć znacznie mniej niż masywne palety magazynowe czy regałowe wyposażone w dodatkowe wzmocnienia.

Na wagę wpływają m.in.:

• wymiary,
• pełny lub ażurowy blat,
• liczba stóp lub płóz,
• grubość konstrukcji,
• rodzaj tworzywa,
• dodatkowe elementy wzmacniające.

Dlatego przy planowaniu transportu najlepiej korzystać z danych producenta konkretnej palety.

Jaką nośność mają palety plastikowe?

Nie należy oceniać palety wyłącznie na podstawie jednej wartości udźwigu. Producenci mogą podawać osobno nośność statyczną, dynamiczną i regałową.

Nośność statyczna

Określa dopuszczalne obciążenie palety, gdy stoi ona nieruchomo na płaskim i stabilnym podłożu.

W takich warunkach paleta może zwykle wytrzymać większy ciężar niż podczas przenoszenia.

Nośność dynamiczna

Określa maksymalny ładunek podczas podnoszenia i przemieszczania palety, np. wózkiem widłowym lub paletowym.

To właśnie ten parametr ma duże znaczenie podczas codziennej obsługi ładunku w magazynie i transporcie.

Nośność regałowa

Dotyczy sytuacji, w której paleta jest składowana na regale i podparta tylko w określonych miejscach, np. na belkach regałowych.

To zwykle najbardziej wymagający sposób obciążenia.

WAŻNE:

paleta, która ma nośność statyczną 3000 kg, nie musi nadawać się do ustawienia takiego samego ciężaru na regale. Przy składowaniu regałowym trzeba zawsze kierować się właśnie wartością nośności regałowej.

Gdzie stosuje się palety plastikowe?

Palety z tworzyw są wybierane przede wszystkim tam, gdzie ich konkretne właściwości dają przewagę w codziennej pracy.

Tam, gdzie ważna jest higiena

Stosuje się je m.in. w:

• przemyśle spożywczym,
• farmacji,
• kosmetyce,
• przetwórstwie.

Gładkie powierzchnie i możliwość mycia ułatwiają utrzymanie czystości.

W środowisku o podwyższonej wilgotności

Plastik nie nasiąka wodą w taki sposób jak drewno, dlatego może dobrze sprawdzać się np. w chłodniach, przetwórstwie i innych miejscach wymagających częstego mycia nośników.

W obiegu zamkniętym

Jeżeli palety regularnie przemieszczają się między tymi samymi zakładami, magazynami czy centrami dystrybucyjnymi i wracają do właściciela, wyższy koszt zakupu może rozłożyć się na wiele cykli użytkowania.

Takie rozwiązania spotyka się m.in. w produkcji, automotive i wewnętrznych sieciach logistycznych.

W automatyce magazynowej

Wysoka powtarzalność wymiarów oraz brak drewnianych elementów podatnych na uszkodzenia czy zmiany pod wpływem wilgoci mogą być zaletą w systemach automatycznych.

Trzeba jednak stosować palety przeznaczone do konkretnego systemu i sposobu obsługi.

Czy paleta plastikowa jest dobrym rozwiązaniem do transportu zagranicznego?

Tak. Jednym z istotnych atutów plastiku przy eksporcie jest to, że wymagania ISPM 15 dotyczą określonych drewnianych materiałów opakowaniowych, a nie palet wykonanych z tworzywa.

W przypadku palety plastikowej nie trzeba więc stosować oznaczenia ISPM 15 właściwego dla odpowiednio przygotowanych opakowań drewnianych.

Może to upraszczać transport do krajów, które wymagają zgodności drewnianych opakowań z tym standardem.

Nie oznacza to jednak braku innych formalności. Planując wysyłkę palety za granicę, nadal trzeba sprawdzić wymagania dotyczące konkretnego towaru, przewozu oraz kraju docelowego.

Jak wybrać paletę plastikową?

Przed zakupem lub wykorzystaniem palety sprawdź:

• wymiary ładunku,
• jego masę,
• nośność dynamiczną,
• nośność statyczną,
• nośność regałową, jeśli paleta będzie składowana na regale,
• rodzaj blatu – pełny lub ażurowy,
• konstrukcję – stopy lub płozy,
• możliwość gniazdowania,
• zakres temperatur pracy,
• odporność na wodę i używane środki chemiczne,
• wymagania higieniczne,
• warunki transportu,
• wymagania konkretnego przewoźnika.

Nie warto wybierać palety wyłącznie na podstawie wymiaru albo maksymalnej nośności podanej w katalogu. Liczy się to, w jaki sposób będzie używana.

Czy można wysłać towar na plastikowej palecie kurierem?

Tak, o ile cała przesyłka spełnia wymagania konkretnej usługi transportowej.

Sam materiał, z którego wykonano paletę, nie przesądza o możliwości jej nadania. Przy wyborze usługi trzeba przede wszystkim sprawdzić:

• wagę całej przesyłki razem z paletą,
• jej długość, szerokość i wysokość,
• stabilność ładunku,
• możliwość podjęcia palety wózkiem lub paleciakiem,
• zasady dotyczące sposobu ułożenia i zabezpieczenia towaru.

Ładunek powinien być zabezpieczony przed przesuwaniem, a sposób jego przygotowania musi odpowiadać wymaganiom wybranego przewoźnika, również w zakresie ewentualnego wystawania poza obrys nośnika.

Jeśli chcesz nadać przesyłki paletowe, przy zamówieniu podaj rzeczywistą wagę oraz wymiary całego ładunku razem z paletą. Pozwoli to dobrać usługę odpowiednią do jego parametrów.

Kiedy warto wybrać paletę plastikową zamiast drewnianej?

Paleta plastikowa ma szczególnie dużo zalet wtedy, gdy będzie wykorzystywana wielokrotnie albo pracuje w środowisku, w którym drewno jest mniej praktyczne.

Warto ją rozważyć, gdy:

• palety pracują w zamkniętym obiegu i wracają do właściciela,
• wymagane jest częste mycie,
• w magazynie lub transporcie występuje wilgoć,
• ważna jest wysoka powtarzalność wymiarów,
• korzystasz ze zautomatyzowanych systemów logistycznych,
• wysyłasz towary na rynki, na których drewniane materiały opakowaniowe podlegają wymaganiom ISPM 15,
• zależy Ci na ograniczeniu masy samego nośnika.

Paleta drewniana może natomiast być bardziej praktyczna, gdy:

• nośnik jest potrzebny tylko do jednorazowej wysyłki,
• najważniejsza jest niska cena zakupu,
• istotna jest możliwość łatwej naprawy,
• standardowa konstrukcja drewniana w pełni spełnia wymagania danego transportu.

Nie ma więc jednej odpowiedzi na pytanie, który materiał jest lepszy. Trzeba patrzeć na cały cykl użytkowania palety, charakter ładunku oraz sposób transportu.

FAQ

Czy plastikowa paleta może mieć wymiary europalety?

Tak. Dostępne są palety plastikowe o wymiarach 1200 × 800 mm, ale sam format nie oznacza, że są one certyfikowanymi europaletami EPAL.

Czy paletę plastikową można postawić na regale?

Tylko wtedy, gdy konkretny model został do tego przeznaczony, a producent określa jego dopuszczalną nośność regałową.

Czy palety plastikowe trzeba fumigować?

Nie. ISPM 15 dotyczy określonych drewnianych materiałów opakowaniowych, a palety plastikowe znajdują się poza zakresem tego standardu.

Czy palety plastikowe są odporne na wodę?

Tworzywo nie chłonie wody tak jak drewno, ale odporność całej palety na konkretne warunki, temperaturę czy substancje chemiczne należy sprawdzić w specyfikacji danego modelu.

Czy palety plastikowe są jednorazowe?

Niektóre lekkie modele projektuje się z myślą o transporcie jednokierunkowym, natomiast mocniejsze konstrukcje mogą być przeznaczone do wielokrotnego użytkowania.

Czy paleta plastikowa nadaje się do ciężkiego ładunku?

Tak, jeśli jej nośność jest odpowiednia dla danego zastosowania. Trzeba zwrócić uwagę, czy producent podaje nośność statyczną, dynamiczną czy regałową.